Wanneer mag een arts medische gegevens delen?
Een arts mag medische gegevens in beginsel alleen delen met uw toestemming. Zonder die toestemming geldt het beroepsgeheim en mag de arts niets aan derden vertellen. Uitzonderingen zijn er alleen wanneer de wet het delen verplicht of toestaat, bij een conflict van plichten waarbij ernstig gevaar dreigt, of wanneer een rechter daartoe beslist. Wordt uw medische informatie buiten deze gevallen gedeeld, dan is sprake van een schending van het beroepsgeheim.
Wat houdt het beroepsgeheim in?
Het beroepsgeheim betekent dat een arts geen informatie over een patiënt mag delen met derden, tenzij de patiënt daarvoor toestemming geeft of een wettelijke uitzondering geldt. Deze plicht is verankerd in onder meer de Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO) en de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG).
Het geheim geldt niet alleen voor artsen, maar ook voor:
- verpleegkundigen, fysiotherapeuten en psychologen;
- tandartsen, specialisten en andere zorgverleners;
- iedereen die beroepsmatig toegang heeft tot medische gegevens, zoals doktersassistenten en administratief personeel.
Kort gezegd: alles wat u vertelt, alles wat wordt onderzocht en alles wat in het dossier staat, valt onder het beroepsgeheim.
Waarom bestaat het beroepsgeheim?
Het beroepsgeheim beschermt het vertrouwen tussen arts en patiënt. Zonder dat vertrouwen zouden mensen terughoudend zijn om open te praten over hun klachten, angsten of voorgeschiedenis. Het heeft daarmee een dubbele functie: het beschermt uw privacy én het bevordert goede zorg, omdat een arts pas goed kan behandelen als u eerlijk durft te zijn.
Wanneer mag een arts wél informatie delen?
Er zijn enkele situaties waarin delen gerechtvaardigd of zelfs verplicht is:
- Toestemming van de patiënt: geeft u uitdrukkelijk toestemming, dan mag de arts de afgesproken gegevens delen.
- Wettelijke plicht: in bepaalde gevallen verplicht de wet tot melding, bijvoorbeeld bij sommige infectieziekten of bij de aangifte van overlijden.
- Conflict van plichten: dreigt er ernstig en acuut gevaar voor de patiënt of een ander en kan dat alleen worden afgewend door het geheim te doorbreken, dan mag de arts onder strikte voorwaarden gegevens delen.
- Beslissing van de rechter: een rechter kan in bijzondere gevallen bepalen dat gegevens moeten worden verstrekt.
Buiten deze gevallen mag de arts dus niets delen met familieleden, werkgevers of verzekeraars.
Het verschoningsrecht
Nauw verbonden met het beroepsgeheim is het verschoningsrecht. Dat houdt in dat een arts zich tegenover een rechter mag beroepen op zijn zwijgplicht en niet hoeft te getuigen over wat hij in zijn beroep heeft vernomen. Zo wordt voorkomen dat het beroepsgeheim via een omweg alsnog wordt doorbroken.
Wat kunt u doen als uw privacy is geschonden?
Is uw medische informatie onterecht gedeeld, dan kunt u verschillende stappen zetten:
- de zorgverlener aanspreken en om uitleg vragen;
- een klacht indienen bij de zorgaanbieder of de klachtenfunctionaris;
- een tuchtklacht indienen bij het tuchtcollege voor de gezondheidszorg;
- een klacht indienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens als persoonsgegevens onrechtmatig zijn verwerkt;
- bij schade een schadevergoeding vorderen.
Heeft u het vermoeden dat uw arts uw medische gegevens ten onrechte heeft gedeeld? Neem gerust contact met ons op, dan bekijken we vrijblijvend welke stappen in uw situatie passend zijn.
