Tijdens een echtscheiding blijven beide partners in beginsel verantwoordelijk voor de vaste lasten, zoals de hypotheek of huur, totdat er definitieve afspraken zijn gemaakt en uitgevoerd. Bij een gezamenlijke hypotheek of huurovereenkomst bent u meestal hoofdelijk aansprakelijk: de bank of verhuurder kan elk van u voor het volledige bedrag aanspreken, ook als één partner is vertrokken. Goede, vastgelegde afspraken voorkomen problemen.
Waarom vaste lasten bij echtscheiding tot problemen leiden
Bij een scheiding verandert de woonsituatie vaak sneller dan de financiële en juridische afspraken. Vaak blijft één partner in de woning wonen, terwijl de ander elders onderdak zoekt. Toch blijven veel verplichtingen voorlopig bestaan.
Zolang er geen definitieve afspraken zijn vastgelegd en uitgevoerd, blijven beide partners meestal hoofdelijk aansprakelijk voor de vaste lasten. Een betalingsachterstand heeft dan gevolgen voor beide ex-partners. Juist daarom is het belangrijk tijdig goede afspraken te maken en deze vast te leggen.
Koopwoning tijdens de echtscheiding
Heeft u samen een koopwoning, dan bent u in principe beiden verantwoordelijk voor de hypotheek zolang de woning niet definitief is verdeeld. Dat geldt ook als één van u de woning al heeft verlaten. Er zijn grofweg drie mogelijkheden.
Optie 1: De woning verkopen
U kunt besluiten de woning te verkopen. De opbrengst wordt verdeeld; staat de woning onder water, dan moet een eventuele restschuld worden afgewikkeld. Tot de verkoop definitief is, blijven beide partners verantwoordelijk voor de hypotheeklasten.
Optie 2: Eén partner neemt de woning over
Wil één van u in de woning blijven, dan kan hij of zij de woning overnemen. Hiervoor moet de overblijvende partner de hypotheek alleen kunnen dragen en de ander uit de hoofdelijke aansprakelijkheid ontslaan. Dat ontslag verleent de bank alleen als de achterblijver de lasten zelfstandig kan betalen. Pas na dat ontslag is de vertrekkende partner niet langer aansprakelijk.
Optie 3: Voorlopig samen aanhouden
Soms wordt de woning tijdelijk aangehouden, bijvoorbeeld vanwege de kinderen of de markt. Maak dan duidelijke afspraken over wie welk deel van de lasten draagt en leg dit vast in een (echtscheidings)convenant.
Hypotheekrenteaftrek en NHG
Na een scheiding kan de hypotheekrenteaftrek wijzigen. De partner die vertrekt, behoudt het recht op aftrek voor het eigen aandeel in beginsel nog beperkte tijd, mits aan de fiscale voorwaarden wordt voldaan. Laat dit goed berekenen, want de gevolgen verschillen per situatie.
Is de hypotheek met Nationale Hypotheek Garantie (NHG) afgesloten, dan kan de NHG bij een gedwongen verkoop met restschuld onder voorwaarden kwijtschelding bieden. Of u hiervoor in aanmerking komt, hangt af van de oorzaak van de verkoop.
Huurwoning tijdens de echtscheiding
Staat u beiden op het huurcontract, dan bent u meestal hoofdelijk aansprakelijk voor de volledige huur, ook als één partner vertrekt. De verhuurder kan elk van u voor de hele huur aanspreken. Wil één partner in de woning blijven, dan kan de rechter bij de echtscheiding bepalen wie het huurrecht voortzet. Daarna is alleen die partner nog huurder en aansprakelijk.
Staat het contract op naam van één partner, dan kan de andere partner de rechter verzoeken om voortzetting van de huur, bijvoorbeeld als die partner met de kinderen in de woning blijft.
Wanneer kan de rechter ingrijpen?
Komt u er samen niet uit, dan kunt u de rechter inschakelen. De rechter kan onder meer:
- bepalen wie tijdelijk in de woning mag blijven (gebruiksrecht);
- beslissen wie welk deel van de lasten draagt;
- het huurrecht aan één van de partners toewijzen;
- knopen doorhakken bij de verdeling van de koopwoning.
Tips
- Maak zo snel mogelijk afspraken over de lasten en leg deze schriftelijk vast.
- Voorkom betalingsachterstanden; die schaden beide partners en uw kredietregistratie.
- Laat de fiscale en financiële gevolgen vooraf doorrekenen.
- Regel bij overname tijdig het ontslag uit de hoofdelijke aansprakelijkheid.
Wilt u weten wie tijdens uw scheiding welke vaste lasten moet betalen en hoe u dit goed vastlegt? Neem gerust contact met ons op voor advies dat past bij uw situatie.