Wat doe je met de woning bij een scheiding?
Bij een scheiding zijn er kort gezegd twee hoofdkeuzes voor de woning: één van beiden blijft wonen en koopt de ander uit, of de woning wordt verkocht en de overwaarde of restschuld wordt verdeeld. Welke keuze haalbaar is, hangt af van wie eigenaar is, wat de woning waard is en of je de hypotheek alleen kunt dragen. Breng die punten vroeg in kaart, dan voorkom je financiële verrassingen.
Hieronder vind je de belangrijkste tips op een rij.
1. Wie is eigenaar van de woning?
De eerste vraag is wie juridisch eigenaar is. Dat hangt af van wanneer en hoe je bent getrouwd of een geregistreerd partnerschap bent aangegaan.
- Vóór 1 januari 2018, zonder huwelijkse voorwaarden: meestal zijn beide partners voor 50% eigenaar, ook als één van beiden de woning vóór het huwelijk had gekocht.
- Na 1 januari 2018: vaak blijft degene die de woning vóór het huwelijk of partnerschap kocht, de volledige eigenaar. Wat tijdens het huwelijk samen is verkregen, valt wel in de gemeenschap.
- Met huwelijkse voorwaarden: de afspraken die jullie zelf hebben vastgelegd, zijn leidend.
2. Wie blijft er wonen?
Zeker met kinderen kan het aantrekkelijk zijn om in het vertrouwde huis te blijven. Houd daarbij wel rekening met de financiële lasten. Wil je blijven en is er overwaarde, dan moet je je ex-partner uitkopen. Dat kan de maandlasten flink verhogen, helemaal als de hypotheekrente inmiddels is gestegen. Reken daarom vooraf goed door of het écht haalbaar is.
3. Wat is de woning waard?
Wil één van beiden de woning overnemen, dan moet eerst de actuele marktwaarde worden vastgesteld. Dat gebeurt meestal via een taxateur of makelaar. Maak hierover duidelijke afspraken, zodat jullie het allebei eens zijn met de uitkomst. Houd er rekening mee dat een taxatie kosten met zich meebrengt; informeer vooraf naar de tarieven.
4. Kun je je partner uitkopen?
Bij overwaarde heeft elke partner in beginsel recht op de helft daarvan. Wie blijft wonen, betaalt de ander dus diens deel uit. Belangrijk is dat de bank je toestaat de hypotheek zelfstandig te dragen. Vraag daarbij altijd ontslag uit de hoofdelijke aansprakelijkheid aan, zodat je ex-partner niet meer aansprakelijk blijft voor de hypotheek.
5. Of toch verkopen?
Is uitkopen niet haalbaar, of willen jullie allebei een frisse start, dan is verkopen vaak de duidelijkste oplossing. De overwaarde verdeel je samen; bij een restschuld maak je afspraken over wie welk deel draagt. Verkopen heeft als voordeel dat je niet via een gezamenlijke hypotheek aan elkaar verbonden blijft.
6. Vergeet de fiscale kant niet
Rond de woning spelen ook fiscale punten, zoals hypotheekrenteaftrek en een eventuele eigenwoningreserve. Deze kunnen invloed hebben op wat financieel verstandig is. Laat je hierover goed informeren voordat je definitieve keuzes maakt.
7. Maak heldere afspraken
Wat je ook kiest, leg de afspraken duidelijk vast: wie blijft wonen, hoe de uitkoop wordt geregeld, wie tot de overdracht of verkoop de lasten betaalt en binnen welke termijn alles is afgerond. Heldere afspraken voorkomen discussies achteraf.
Persoonlijk advies nodig?
Twijfel je wat in jouw situatie de slimste keuze is rond de woning? Neem gerust contact op, dan kijken we samen naar de mogelijkheden en de financiële gevolgen.