Dwingend recht

Dwingend recht, ook wel imperatief recht genoemd, bestaat uit wettelijke bepalingen die bindend zijn en voorrang hebben boven contractuele afspraken. Partijen kunnen deze regels niet uitsluiten, wijzigen of er contractueel van afwijken, omdat ze vaak de belangen van zwakkere partijen of het algemeen belang beschermen.

Dit type recht is relevant in het Nederlandse rechtssysteem om misbruik te voorkomen en rechtszekerheid te waarborgen. In tegenstelling tot regelend recht, dat partijen vrij kunnen aanpassen, zorgt dwingend recht ervoor dat bepaalde minimale bescherming altijd geldt.

In de praktijk toetst de rechter of een contractuele bepaling in strijd is met dwingend recht en verklaart deze dan nietig. Het komt veel voor in het arbeidsrecht, huurrecht en consumentenrecht.