Haviltex-criterium
Haviltex kriteri
Haviltex kriteri, sözleşmelerin yorumlanmasında ölçü alınan standarttır; buna göre anlam, somut olayın koşullarına göre tarafların birbirlerinden makul suretle bekleyebilecekleri hususlar esas alınarak belirlenir.
Haviltex kriteri, kökenini 1981 tarihli Hoge Raad kararına dayandırmakta olup, Hollanda hukukunda sözleşme yorumunun temel ölçütü olarak kabul edilmektedir. Katı bir dilbilgisel ya da lafzî yaklaşıma başvurmak yerine, mahkeme, tarafların mevcut koşullar altında hükümlere karşılıklı olarak makul şekilde atfedebilecekleri anlamı ve karşılıklı olarak sahip olabilecekleri görüşleri dikkate alır.
Bu kriter, objektif metinsel yorum ile tarafların subjektif iradesi arasında denge kurması bakımından önem taşır. Zira bağlamdan, farklı bir anlamın makul şekilde beklenebileceği anlaşılıyorsa, bir tarafın katı lafzî bir yoruma sığınmasını önler.
Uygulamada Haviltex kriteri, ticari sözleşmeler, pay sahipleri sözleşmeleri ve genel işlem şartları gibi sözleşmesel yükümlülüklerin kapsamına ilişkin uyuşmazlıklarda sıklıkla uygulanmaktadır.
“Mahkeme, teslim yükümlülüğünün makinenin montajını da kapsayıp kapsamadığını belirlemek amacıyla Haviltex kriterini uyguladı.”
Heeft u juridisch advies nodig?
Plan een gratis adviesgesprek met een van onze specialisten