Ja, een werkgever mag u tijdens ziekte een vaststellingsovereenkomst (VSO) aanbieden, maar tekenen is meestal onverstandig. Tijdens ziekte geniet u namelijk extra wettelijke bescherming, en met een handtekening doet u daar feitelijk afstand van. Het kan u uw loondoorbetaling, uw Ziektewet- en uw WW-uitkering kosten. Laat een aanbod daarom altijd eerst beoordelen voordat u beslist.
Mag een werkgever een VSO aanbieden tijdens ziekte?
Een VSO is iets anders dan eenzijdig ontslag. Bij een VSO beëindigen werkgever en werknemer de arbeidsovereenkomst in onderling overleg, met wederzijdse instemming. Daarvoor geldt geen ontslagverbod, dus aanbieden mag.
Het feit dat het mag, betekent echter niet dat het verstandig is om te tekenen. Juist tijdens ziekte staat er voor u veel op het spel.
Het opzegverbod bij ziekte
Zolang u ziek bent, geldt in beginsel een opzegverbod. Uw werkgever kan de arbeidsovereenkomst dan niet eenzijdig opzeggen. Dit verbod beschermt u en duurt maximaal twee jaar; gedurende die periode heeft u in beginsel recht op loondoorbetaling.
Tekent u een VSO, dan zet u die bescherming opzij. U geeft het opzegverbod en de loondoorbetaling op in ruil voor wat in de overeenkomst is afgesproken. Dat is een ingrijpende keuze die u niet onder druk moet maken.
Waarom bieden werkgevers tóch een VSO aan?
Werkgevers hebben uiteenlopende redenen om bij ziekte een VSO voor te stellen:
- twijfel over een geslaagde re-integratie;
- langdurige arbeidsongeschiktheid;
- een verstoorde arbeidsrelatie;
- het willen voorkomen van twee jaar loondoorbetaling.
Voor de werkgever kan beëindiging aantrekkelijk zijn. Voor u brengt het juist forse risico's met zich mee.
De risico's voor loon, WW en Ziektewet
De grootste risico's bij ondertekening tijdens ziekte zijn:
- Verlies van loondoorbetaling. De resterende periode van (maximaal) twee jaar loon kunt u kwijtraken.
- Geen WW. Het UWV beoordeelt of u verwijtbaar werkloos bent. Bij ziekte komt daar de vraag bij of u arbeidsgeschikt bent; ben je dat niet, dan is er in beginsel geen recht op WW.
- Risico op een Ziektewet-uitkering die niet aansluit. Wie ziek uit dienst gaat, valt mogelijk terug op de Ziektewet, vaak op een lager niveau dan de loondoorbetaling.
Voorbeeld: van loondoorbetaling naar lagere uitkering
Een werknemer is acht maanden ziek en krijgt een VSO met een eenmalige vergoeding aangeboden. Na ondertekening stopt de loondoorbetaling en valt hij terug op een lagere uitkering. De vergoeding weegt niet op tegen het verlies aan inkomen over de resterende ziekteperiode. De les: rekenen vóór tekenen.
Wanneer is instemmen wél te overwegen?
In sommige situaties kan een VSO bij ziekte alsnog passend zijn, mits goed onderbouwd:
- als u inmiddels arbeidsgeschikt bent of bijna hersteld;
- als de re-integratie vastloopt en er een ruime, gerichte vergoeding tegenover staat;
- als de afspraken uw rechten op WW en eventueel Ziektewet zo goed mogelijk waarborgen.
Een advocaat kan de overeenkomst hierop toetsen en met uw werkgever onderhandelen over betere voorwaarden, bijvoorbeeld over de einddatum, een (beter aansluitende) ontslagvergoeding en de juiste formuleringen die uw uitkeringsrechten beschermen.
Bedenktermijn en zorgvuldigheid
Na ondertekening van een VSO heeft u wettelijk een bedenktermijn waarbinnen u zonder opgaaf van redenen kunt herroepen. Toch is het beter om vooraf goed advies in te winnen dan achteraf terug te moeten komen. Onderteken nooit ter plekke onder druk.
Twijfelt u over een VSO die u tijdens ziekte is aangeboden? Leg de overeenkomst gerust aan ons voor; we kijken graag met u mee naar uw rechten en de risico's.