Słownik Prawniczy

Wyjaśnienie często używanych terminów prawniczych

R

128 terminów

ROZ-model

Model ROZ

Standardowa umowa najmu opracowana przez Radę ds. Nieruchomości.

Raad van Europa

Rada Europy

Organizacja międzynarodowa na rzecz ochrony praw człowieka i demokracji w Europie.

Raad van State

Rada Stanu

Najwyższy organ doradczy w sprawach ustawodawstwa i rozstrzygający spory administracyjne.

Raad van bestuur

Zarząd

Organ wykonawczy spółki lub instytucji.

Raad van commissarissen

Raad voor de Kinderbescherming

Rada Ochrony Dziecka

Organ rządowy chroniący interesy dzieci w postępowaniach prawnych.

Raadkamer

Posiedzenie niejawne

Posiedzenie zamknięte sądu do rozpatrywania określonych wniosków.

Raadsman

Obrońca

Adwokat pomagający podejrzanemu w sprawie karnej.

Raamovereenkomst

Rang van een vordering

Ranga wierzytelności

Pozycja wierzytelności w kolejności wierzycieli.

Rangorde

Kolejność

Kolejność zaspokajania wierzycieli w egzekucji lub upadłości.

Rangregeling

Postępowanie o kolejność

Postępowanie sądowe w celu ustalenia kolejności wierzycieli.

Ratificatie

Ratyfikacja

Formalne zatwierdzenie traktatu międzynarodowego przez państwo.

Ratio decidendi

Ratio legis

Re-integratieplicht

Obowiązek reintegracji

Obowiązek pracodawcy i pracownika pracy nad powrotem po chorobie.

Reanimatie

Resuscytacja

Działanie medyczne przywracające czynność serca i oddychanie, prawnie istotne w kontekście oświadczeń woli.

Rebus sic stantibus

Recht aan order

Recht van overpad

Rechtbank

Sąd okręgowy

Organ sądowy orzekający w pierwszej instancji w sprawach cywilnych, karnych i administracyjnych.

Rechtbank (insolventie)

Sąd upadłościowy

Sąd właściwy do ogłaszania upadłości i restrukturyzacji długów.

Rechter-commissaris (faillissement)

Sędzia-komisarz (upadłość)

Sędzia nadzorujący zarząd i likwidację masy upadłości.

Rechtmatige daad

Czyn zgodny z prawem

Działanie zgodne z prawem, niemające charakteru bezprawnego.

Rechtmatigheid

Zgodność z prawem

Właściwość działania lub decyzji polegająca na zgodności z prawem.

Rechtsbijstand

Pomoc prawna

Profesjonalna pomoc prawna w prowadzeniu spraw prawnych.

Rechtsbijstand in strafzaken

Pomoc prawna w sprawach karnych

Prawo do pomocy prawnej adwokata w sprawach karnych.

Rechtsbijstandverzekering

Ubezpieczenie kosztów prawnych

Ubezpieczenie pokrywające koszty pomocy prawnej.

Rechtsbronnen

Źródła prawa

Źródła, z których wywodzi się prawo, takie jak ustawodawstwo, traktaty i orzecznictwo.

Rechtsgebied

Dziedzina prawa

Wyodrębniony dział prawa, taki jak prawo prywatne lub prawo karne.

Rechtsgevolg

Rechtsgrond

Rechtshulp

Pomoc prawna wzajemna

Wzajemna pomoc prawna między państwami w postępowaniach karnych.

Rechtshulpverdrag

Traktat o wzajemnej pomocy prawnej

Traktat między państwami o wzajemnej pomocy prawnej w sprawach karnych.

Rechtsmacht

Rechtsmiddel

Środek prawny

Środek, za pomocą którego strona może zaskarżyć orzeczenie sądowe.

Rechtsmiddelen curator

Środki prawne syndyka

Uprawnienia syndyka do wnoszenia środków prawnych w imieniu masy upadłości.

Rechtspersoon

Rechtspersoonlijkheid

Osobowość prawna

Właściwość umożliwiająca podmiotowi bycie nosicielem praw i obowiązków.

Rechtspleging

Wymiar sprawiedliwości

Sposób, w jaki prawo jest stosowane i egzekwowane przez organy sądowe.

Rechtspraak

Sądownictwo

Ogół instytucji sądowych i ich orzeczeń.

Rechtstreekse werking

Bezpośredni skutek

Zasada, że postanowienia traktatów lub prawa UE bezpośrednio przyznają prawa jednostkom.

Rechtsverhouding

Stosunek prawny

Stosunek między dwiema lub więcej osobami regulowany przez prawo.

Rechtsverkrachting

Rechtsverwerking

Rechtszekerheid

Pewność prawa

Zasada, że prawo musi być przewidywalne, dostępne i stabilne.

Recidive

Recydywa

Ponowne popełnienie przestępstwa po wcześniejszym skazaniu.

Reclameren

Reconventie

Powództwo wzajemne

Powództwo wzajemne wniesione przez pozwanego przeciwko powodowi w tym samym postępowaniu.

Recreatiewoning

Dom letniskowy

Budynek przeznaczony do wypoczynku, a nie do stałego zamieszkania.

Rectificatie

Reddingspoging

Próba ratunkowa

Próba ograniczenia szkody lub udzielenia pomocy osobie w niebezpieczeństwie.

Redelijk vermoeden

Uzasadnione podejrzenie

Podejrzenie oparte na faktach i okolicznościach, że popełniono przestępstwo.

Redelijke kosten

Uzasadnione koszty

Koszty proporcjonalne do celu, w jakim są ponoszone.

Redelijkheid en billijkheid

Referte

Odwołanie

Odwołanie do stanowiska lub decyzji bez wyrażania zgody lub sprzeciwu.

Reflexwerking

Reformatio in peius

Zakaz uzyskania w apelacji gorszego wyniku niż w pierwszej instancji.

Regiebasis

Regieovereenkomst

Register

Rejestr

Publiczny lub oficjalny wykaz, w którym rejestrowane są określone fakty prawne.

Registerplicht

Obowiązek rejestracji

Prawny obowiązek wpisania określonych danych do rejestru.

Registratiesysteem

System rejestracji

Zorganizowany system rejestrowania i przechowywania danych.

Regres

Prawo do odzyskania zapłaconego odszkodowania lub kosztów od osoby trzeciej.

Regresmogelijkheid

Możliwość regresu

Możliwość odzyskania zapłaconych kwot od współdłużnika.

Regresrecht

Prawo regresu

Ustawowe prawo do odzyskania zapłaconego odszkodowania od strony odpowiedzialnej.

Regresvordering

Rehabilitatie

Rehabilitacja

Przywrócenie praw i dobrego imienia po skazaniu karnym.

Reisovereenkomst

Umowa o podróż

Umowa, w której organizator podróży zobowiązuje się do zapewnienia podróży.

Rekening en verantwoording

Sprawozdanie i rozliczenie

Obowiązek złożenia sprawozdania z prowadzonego zarządu.

Rekening-courant

Rachunek bieżący

Rachunek bankowy do codziennych transakcji płatniczych.

Rekening-courant in faillissement

Rachunek bieżący w upadłości

Traktowanie stosunków rachunku bieżącego w upadłości.

Rekest

Wniosek

Wniosek skierowany do organu sądowego.

Relatiebeding

Relatieve bevoegdheid

Właściwość miejscowa

Określa, który sąd w ramach danej dziedziny prawa jest właściwy.

Relatieve competentie

Właściwość względna

Właściwość konkretnego sądu na podstawie kryteriów geograficznych.

Relativiteitsbeginsel

Relativiteitsvereiste

Wymóg relatywności

Wymóg, by naruszona norma służyła ochronie poszkodowanego.

Renovatie

Renowacja

Gruntowna poprawa lub odnowienie budynku lub mieszkania.

Rente

Odsetki

Wynagrodzenie za korzystanie z pieniędzy przez określony czas.

Rentegratie

Reintegracja

Proces powrotu pracownika do pracy po chorobie lub niezdolności do pracy.

Renvooiprocedure

Reorganisatie

Reorganizacja

Zasadnicza zmiana w strukturze lub organizacji przedsiębiorstwa.

Reorganisatie in faillissement

Reorganizacja w upadłości

Restrukturyzacja przedsiębiorstwa w ramach postępowania upadłościowego.

Reorganisatiewaarde

Repertorium

Rejestr prowadzony przez notariusza lub komornika z wykonanych aktów.

Repliek

Replika

Pisemna odpowiedź powoda na odpowiedź na pozew.

Reproductie

Reprodukcja

Zwielokrotnienie utworu w ramach prawa autorskiego.

Reproductierecht

Prawo do reprodukcji

Wyłączne prawo twórcy do zwielokrotniania swojego utworu.

Reprorecht

Reputatieschade

Requisitoir

Mowa końcowa prokuratora

Końcowe wystąpienie prokuratora w sprawie karnej.

Res

Res iudicata

Res nullius

Reservefonds

Fundusz rezerwowy

Fundusz utrzymywany na przyszłe wydatki lub nieprzewidziane koszty.

Reservering

Rezerwacja

Odłożenie środków finansowych lub zasobów na określony cel.

Restitutie

Restytucja

Zwrot wcześniej zapłaconej kwoty lub spełnionego świadczenia.

Restitutierisico

Resultaatsverplichting

Zobowiązanie rezultatu

Zobowiązanie, w którym dłużnik musi osiągnąć określony rezultat.

Retentie

Retencja

Prawo zatrzymania rzeczy innej osoby do czasu zaspokojenia roszczenia.

Retentierecht

Retentierecht in faillissement

Prawo retencji w upadłości

Działanie prawa retencji w przypadku upadłości dłużnika.

Retrocessie

Revalidatie

Rehabilitacja

Leczenie medyczne mające na celu przywrócenie funkcji fizycznych lub psychicznych.

Richtlijn

Dyrektywa

Akt prawny UE zobowiązujący państwa członkowskie do osiągnięcia określonego rezultatu.

Rijden onder invloed

Jazda pod wpływem

Prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu lub narkotyków.

Rijksoverheid

Rząd centralny

Rząd centralny Królestwa Niderlandów.

Risicoaansprakelijkheid

Odpowiedzialność na zasadzie ryzyka

Odpowiedzialność istniejąca niezależnie od winy.

Risicoaansprakelijkheid

Risicoaanvaarding

Przyjęcie ryzyka

Świadome przyjęcie ryzyka, które może ograniczyć odpowiedzialność.

Risicoanalyse

Analiza ryzyka

Systematyczna ocena ryzyk i ich potencjalnych konsekwencji.

Risicodekking

Pokrycie ryzyka

Zakres, w jakim ubezpieczenie zapewnia ochronę przed określonymi ryzykami.

Risicopremie

Premia za ryzyko

Część składki ubezpieczeniowej kompensująca pokrycie ryzyka.

Risicoregeling

Roekeloosheid

Lekkomyślność

Świadome nieodpowiedzialne działanie z poważnym ryzykiem szkody.

Roerende zaak

Rogatoire commissie

Komisja rogatoryjna

Wniosek sądu do sądu zagranicznego o dokonanie czynności procesowej.

Rolzitting

Posiedzenie rejestrowe

Posiedzenie, na którym podejmowane są decyzje proceduralne w sprawach cywilnych.

Rome I-Verordening

Rozporządzenie Rzym I

Rozporządzenie UE o prawie właściwym dla zobowiązań umownych.

Rome II-Verordening

Rozporządzenie Rzym II

Rozporządzenie UE o prawie właściwym dla zobowiązań pozaumownych.

Rompovereenkomst

Umowa ramowa

Umowa podstawowa ustalająca główne linie przyszłych transakcji.

Royalties

Tantiemy

Wynagrodzenie za korzystanie z własności intelektualnej lub praw eksploatacyjnych.

Royement

Wykreślenie

Wykreślenie wpisu z rejestru lub zakończenie członkostwa.

Rughernia

Przepuklina dysku

Stan, w którym krążek międzykręgowy wypukla się i uciska nerw.

Rugklachten

Dolegliwości kręgosłupa

Dolegliwości bólowe pleców mogące prowadzić do roszczeń odszkodowawczych.

Rugletsel

Uraz kręgosłupa

Fizyczne uszkodzenie pleców w wyniku wypadku lub zdarzenia.

Ruiling

Zamiana

Umowa, w której strony przenoszą na siebie nawzajem rzeczy.

Heeft u juridisch advies nodig?

Plan een gratis adviesgesprek met een van onze specialisten