Słownik Prawniczy

Wyjaśnienie często używanych terminów prawniczych

A

177 terminów

A contrario

ABC-certificaat

Dodatkowe świadectwo ochronne

Dodatkowe świadectwo ochronne przedłużające ochronę patentową leków.

AVB-verzekering

Ubezpieczenie OC ogólne

Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej firm za szkody wyrządzone osobom trzecim.

AVP-verzekering

Ubezpieczenie OC w życiu prywatnym

Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej osób prywatnych za szkody wyrządzone osobom trzecim.

Aanbesteding

Aanbestedingsrecht (EU)

Prawo zamówień publicznych UE

Zbiór europejskich przepisów regulujących zamówienia publiczne i procedury przetargowe.

Aanbod

Aanbod en aanvaarding

Aandeel

Aandeel aan toonder

Aandeelhoudersbesluit

Aandeelhoudersovereenkomst

Aandeelhoudersvergadering

Aandelen op naam

Aandelenbewijs

Świadectwo udziałowe

Dokument potwierdzający posiadanie udziałów w spółce.

Aandelenfusie

Aandelenkapitaal

Aandelenoverdracht

Aandelenregister

Aandelenuitgifte

Emisja akcji

Emisja nowych akcji przez spółkę w celu pozyskania kapitału.

Aangifte

Zgłoszenie

Zgłoszenie przestępstwa na policji lub złożenie zeznania podatkowego.

Aangifte faillissement

Zgłoszenie upadłości

Złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości w sądzie.

Aanhangig

Zawisły

Status sprawy rozpatrywanej przez sąd.

Aanhangig maken

Aanhouding

Zatrzymanie

Fizyczne zatrzymanie podejrzanego przez policję.

Aanhoudingsbevel

Nakaz aresztowania

Sądowy nakaz aresztowania podejrzanego.

Aanlegvergunning

Aanmaning

Wezwanie do zapłaty

Pisemne wezwanie do uregulowania zaległego długu.

Aanmerkelijk belang

Aanneemsom

Aannemingsovereenkomst

Aanrijding

Kolizja drogowa

Wypadek drogowy z udziałem pojazdów lub osób.

Aanrijdingsschade

Szkoda kolizji

Szkody w pojazdach lub u osób powstałe w wyniku wypadku drogowego.

Aansprakelijkheid

de juridische verplichting om schade die aan een ander is toegebracht te vergoeden. Aansprakelijkheid kan ontstaan uit overeenkomst (wanprestatie), uit de wet (onrechtmatige daad), of op basis van risico.

Aansprakelijkheidsbeperking

Ograniczenie odpowiedzialności

Klauzula umowna ograniczająca odpowiedzialność strony.

Aansprakelijkheidsgrondslag

Podstawa odpowiedzialności

Podstawa prawna, na której opiera się roszczenie odszkodowawcze.

Aansprakelijkheidsverzekering

Aanstellingskeuring

Badanie lekarskie przed zatrudnieniem

Badanie lekarskie przed podjęciem zatrudnienia.

Aanvaarding

Aanvang termijn

Początek biegu terminu

Moment, w którym ustawowy lub umowny termin zaczyna biec.

Aanvraag

Wniosek

Wniosek do organu administracyjnego o wydanie decyzji.

Aanvraag octrooi

Zgłoszenie patentowe

Wniosek o ochronę patentową wynalazku.

Aanvullend recht

Prawo dyspozytywne

Przepisy prawne obowiązujące, chyba że strony postanowią inaczej.

Aanwijzing

Wskazanie

Wiążące polecenie organu administracyjnego lub organu nadzoru.

Aanzegging

Aanzegverplichting

Aard- en nagelvast

Ab initio

Absolute bevoegdheid

Absolute competentie

Właściwość rzeczowa

Właściwość określonego rodzaju sądu do rozpoznania sprawy.

Absolute meerderheid

Absolute priority rule

Absoluut recht

Abstracte schadebegroting

Abstrakcyjne szacowanie szkody

Metoda obliczania szkody na podstawie obiektywnych kryteriów, niezależnie od rzeczywistych kosztów.

Acceptatie

Akceptacja

Przyjęcie oferty skutkujące zawarciem umowy.

Accountant

Biegły rewident

Ekspert finansowy przeprowadzający audyt sprawozdań finansowych i udzielający porad finansowych.

Accountantsverklaring

Achteraf bezien

Ocena z perspektywy czasu

Ocena sytuacji przy użyciu wiedzy dostępnej dopiero po fakcie.

Achtervolgingsschade

Szkoda pościgowa

Szkoda powstała podczas pościgu policyjnego lub innych służb ratunkowych.

Acquis communautaire

Cały dorobek prawny UE: ustawodawstwo, orzecznictwo i traktaty wiążące wszystkie państwa członkowskie.

Actieve openbaarmaking

Aktywne ujawnianie

Proaktywne ujawnianie informacji rządowych.

Actio pauliana

Activa

Activa en passiva

Aktywa i pasywa

Majątek (aktywa) i zobowiązania (pasywa) przedsiębiorstwa.

Actualiteitswaarde

Wartość bieżąca

Bieżąca wartość składnika majątkowego lub prawa w momencie oceny.

Ad hoc

Ad interim

Addendum

Ademanalyse

Analiza wydychanego powietrza

Test mierzący poziom alkoholu we krwi na podstawie wydychanego powietrza.

Adequate veroorzaking

Adekwatny związek przyczynowy

Doktryna przyczynowości przypisująca jedynie przewidywalne skutki.

Administratieplicht

Administratieve rechter

Adoptie

Adopcja

Prawne przyjęcie dziecka do rodziny jako własnego.

Advocaat

Adwokat

Prawnik uprawniony do reprezentowania klientów w postępowaniach sądowych.

Advocaat-generaal (EU)

Rzecznik generalny (UE)

Członek Trybunału Sprawiedliwości UE wydający niezależne opinie prawne.

Afbeeldingsrecht

Prawo do wizerunku

Prawo osoby do decydowania, czy i jak jej wizerunek jest publikowany.

Afdrachtbelasting

Podatek potrącany u źródła

Podatek potrącany przez osobę trzecią i odprowadzany do urzędu skarbowego.

Afdreiging

Affectieschade

Szkoda afektywna

Odszkodowanie niematerialne dla bliskich ofiary z poważnymi obrażeniami lub w przypadku śmierci.

Afgeleide schade

Afgifte

Wydanie

Przekazanie lub udostępnienie rzeczy lub dokumentu.

Afhankelijk recht

Afkoelingsperiode

Afkoelingsperiode (faillissement)

Okres ochronny (upadłość)

Okres, w którym osoby trzecie nie mogą wykonywać swoich praw do składników masy upadłości.

Afkoop huur

Wykup najmu

Umowa, w której najemca płaci odszkodowanie za wcześniejsze rozwiązanie umowy najmu.

Afkoop verzekering

Wykup ubezpieczenia

Wcześniejsze rozwiązanie polisy na życie w zamian za wartość wykupu.

Afkoopsom

Odprawa

Jednorazowa wypłata przy rozwiązaniu umowy lub stosunku pracy.

Afnameverplichting

Obowiązek odbioru

Umowne zobowiązanie do odbioru określonej ilości towarów lub usług.

Afschrijving

Amortyzacja

Systematyczne rozłożenie kosztu nabycia składnika aktywów na okres jego użytkowania.

Afspiegelingsbeginsel

Afstamming

Pochodzenie

Prawne ustalenie stosunku rodzinnoprawnego między rodzicem a dzieckiem.

Aftermarket

Rynek wtórny

Rynek części zamiennych, akcesoriów i usług po sprzedaży produktu głównego.

Aftrekpost

Odliczenie podatkowe

Kwota, którą można odliczyć od dochodu podlegającego opodatkowaniu.

Afvloeiingsregeling

Afwikkeling faillissement

Likwidacja upadłości

Proces podziału masy upadłości i zakończenia postępowania upadłościowego.

Agendarecht

Prawo do umieszczania spraw w porządku obrad

Prawo akcjonariuszy do umieszczania spraw w porządku obrad walnego zgromadzenia.

Agenderingsrecht

Agentuurovereenkomst

Akkoord

Układ

Porozumienie między dłużnikiem a wierzycielami o częściowej spłacie długów.

Akkoordprocedure

Postępowanie układowe

Postępowanie sądowe w sprawie zawarcia i zatwierdzenia układu.

Akte

Akte van levering

Algemeen verbindend voorschrift

Przepis powszechnie obowiązujący

Decyzja organu administracyjnego wiążąca dla wszystkich, np. rozporządzenie.

Algemene bekendheid

Powszechna znajomość

Fakty tak powszechnie znane, że nie wymagają dowodu w sądzie.

Algemene titel

Algemene vergadering

Algemene vergadering van aandeelhouders (AvA)

Walne zgromadzenie akcjonariuszy

Najwyższy organ spółki, na którym akcjonariusze podejmują decyzje.

Algemene voorwaarden

Algemene wet bestuursrecht

Algemene wet bestuursrecht (Awb)

Ogólna ustawa o prawie administracyjnym

Holenderska ustawa ramowa regulująca ogólne prawo administracyjne.

Algemene zorgvuldigheidsnorm

Ogólny obowiązek staranności

Standard wymagający starannego postępowania w obrocie społecznym.

Alimentatie

Alimentatiebeschikking

Postanowienie alimentacyjne

Orzeczenie sądowe ustalające wysokość i czas trwania alimentów.

Alimentatiefraude

Oszustwo alimentacyjne

Celowe podawanie fałszywych informacji w celu uniknięcia obowiązku alimentacyjnego.

Alimentatieplicht

Obowiązek alimentacyjny

Prawny obowiązek przyczyniania się do utrzymania byłego partnera lub dziecka.

All-in huurprijs

Czynsz all-inclusive

Czynsz obejmujący zarówno czynsz podstawowy, jak i opłaty za usługi.

All-risk verzekering

Ubezpieczenie all-risk

Ubezpieczenie pokrywające wszystkie szkody z wyjątkiem wyraźnie wyłączonych ryzyk.

Allocatie

Alokacja

Przydzielanie lub dystrybucja zasobów, praw lub zobowiązań.

Allocatiefunctie

Alternatieve causaliteit

Przyczynowość alternatywna

Sytuacja, gdy szkoda została wyrządzona przez jedną z kilku osób, ale nie wiadomo przez którą.

Alternatieve geschilbeslechting

Alternatywne rozwiązywanie sporów

Metody rozwiązywania sporów poza sądem, takie jak mediacja i arbitraż.

Alternatieve straf

Kara alternatywna

Kara zastępująca karę pozbawienia wolności, np. prace społeczne.

Ambtenarenrecht

Ambtshalve aanvulling

Uzupełnienie z urzędu

Uzupełnienie przez sędziego z własnej inicjatywy podstaw prawnych lub faktów.

Ambtsmisdrijf

Przestępstwo urzędnicze

Przestępstwo popełnione przez urzędnika przy wykonywaniu obowiązków służbowych.

Amicus curiae

Amputatie

Amputacja

Chirurgiczne usunięcie kończyny lub części ciała.

Anciënniteitsbeginsel

Animus

Annuleringsbeding

Annuleringskosten

Koszty anulowania

Koszty naliczane przy anulowaniu umowy lub rezerwacji.

Anti-speculatiebeding

Anticipatie-arrest

Orzeczenie antycypacyjne

Orzeczenie sądowe antycypujące przyszłe ustawodawstwo.

Appartementseigenaar

Appartementsrecht

Appeldagvaarding

Appellant

Appeltermijn

Termin apelacji

Ustawowy termin, w którym należy złożyć apelację.

Appelverbod

Zakaz apelacji

Przepis ustawowy wykluczający apelację od orzeczenia.

Arbeidsinspectie

Inspekcja pracy

Organ państwowy nadzorujący przestrzeganie prawa pracy.

Arbeidsmarkt

Rynek pracy

Całość podaży i popytu na pracę.

Arbeidsomstandighedenwet

Arbeidsongeschikt

Arbeidsongeschiktheidsschade

Szkoda z tytułu niezdolności do pracy

Szkoda finansowa wynikająca z niezdolności do pracy spowodowanej urazem lub chorobą.

Arbeidsongeval

Wypadek przy pracy

Wypadek mający miejsce podczas pracy lub w związku z pracą.

Arbeidsovereenkomst

een overeenkomst waarbij de werknemer zich verbindt om persoonlijk arbeid te verrichten voor de werkgever, onder diens gezag, in ruil voor loon. De drie kernelementen zijn: arbeid, loon en gezagsverhouding.

Arbeidstijd

Czas pracy

Czas, w którym pracownik wykonuje pracę.

Arbeidstijdenwet

Arbeidsvoorwaardengesprek

Negocjacje warunków zatrudnienia

Rozmowa między pracodawcą a pracownikiem o warunkach zatrudnienia.

Arbeidsvoorwaardenregeling

Arbiter

Arbitraal beding

Arbitraal vonnis

Arbitrage

Arbitrageclausule

Arbobeleid

Polityka BHP

Polityka pracodawcy ukierunkowana na bezpieczne i zdrowe warunki pracy.

Arbodienst

Służba medycyny pracy

Certyfikowana służba wspierająca pracodawców w zakresie warunków pracy i absencji chorobowej.

Arbowet

Ustawa o warunkach pracy

Ustawa regulująca warunki pracy i bezpieczeństwo w miejscu pracy.

Arrest

Arrest HvJ

Wyrok TSUE

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Arrondissement

Artikel 7:941 BW

Artykuł 7:941 BW

Ustawowy obowiązek ubezpieczającego do zgłoszenia szkody.

Artikel 81 RO

Asbestose

Azbestoza

Choroba płuc spowodowana długotrwałym narażeniem na włókna azbestowe.

Asielrecht (EU)

Prawo azylowe UE

Prawo europejskie regulujące ochronę uchodźców i osób ubiegających się o azyl.

Assurantiebelasting

Podatek od ubezpieczeń

Podatek nakładany na składki ubezpieczeniowe.

Assurantietussenpersoon

Pośrednik ubezpieczeniowy

Pośrednik między ubezpieczającym a ubezpieczycielem przy zawieraniu umów ubezpieczenia.

Attributie

Atrybutacja kompetencji

Nadanie organowi administracyjnemu nowych kompetencji na mocy ustawy.

Auteurscontract

Umowa autorska

Umowa dotycząca przeniesienia lub licencjonowania praw autorskich.

Auteursrecht

Auteursrechtinbreuk

Naruszenie praw autorskich

Nieuprawnione korzystanie z utworu chronionego prawem autorskim.

Auteurswet

Ustawa o prawie autorskim

Ustawa regulująca prawo autorskie w Holandii.

Authentiek afschrift

Odpis uwierzytelniony

Uwierzytelniona kopia oficjalnego dokumentu.

Authentieke afschrift

Odpis autentyczny

Synonim odpisu uwierzytelnionego; oficjalnie poświadczona kopia.

Authentieke akte

Autodiefstal

Kradzież samochodu

Bezprawne zabieranie pojazdu mechanicznego.

Awb-termijn

Termin administracyjnoprawny

Ustawowe terminy w Awb dotyczące sprzeciwów, odwołań i podejmowania decyzji.

Heeft u juridisch advies nodig?

Plan een gratis adviesgesprek met een van onze specialisten