Słownik Prawniczy
Wyjaśnienie często używanych terminów prawniczych
A
177 terminówA contrario
ABC-certificaat
Dodatkowe świadectwo ochronne
Dodatkowe świadectwo ochronne przedłużające ochronę patentową leków.
AVB-verzekering
Ubezpieczenie OC ogólne
Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej firm za szkody wyrządzone osobom trzecim.
AVP-verzekering
Ubezpieczenie OC w życiu prywatnym
Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej osób prywatnych za szkody wyrządzone osobom trzecim.
Aanbesteding
Aanbestedingsrecht (EU)
Prawo zamówień publicznych UE
Zbiór europejskich przepisów regulujących zamówienia publiczne i procedury przetargowe.
Aanbod
Aanbod en aanvaarding
Aandeel
Aandeel aan toonder
Aandeelhoudersbesluit
Aandeelhoudersovereenkomst
Aandeelhoudersvergadering
Aandelen op naam
Aandelenbewijs
Świadectwo udziałowe
Dokument potwierdzający posiadanie udziałów w spółce.
Aandelenfusie
Aandelenkapitaal
Aandelenoverdracht
Aandelenregister
Aandelenuitgifte
Emisja akcji
Emisja nowych akcji przez spółkę w celu pozyskania kapitału.
Aangifte
Zgłoszenie
Zgłoszenie przestępstwa na policji lub złożenie zeznania podatkowego.
Aangifte faillissement
Zgłoszenie upadłości
Złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości w sądzie.
Aanhangig
Zawisły
Status sprawy rozpatrywanej przez sąd.
Aanhangig maken
Aanhouding
Zatrzymanie
Fizyczne zatrzymanie podejrzanego przez policję.
Aanhoudingsbevel
Nakaz aresztowania
Sądowy nakaz aresztowania podejrzanego.
Aanlegvergunning
Aanmaning
Wezwanie do zapłaty
Pisemne wezwanie do uregulowania zaległego długu.
Aanmerkelijk belang
Aanneemsom
Aannemingsovereenkomst
Aanrijding
Kolizja drogowa
Wypadek drogowy z udziałem pojazdów lub osób.
Aanrijdingsschade
Szkoda kolizji
Szkody w pojazdach lub u osób powstałe w wyniku wypadku drogowego.
Aansprakelijkheid
de juridische verplichting om schade die aan een ander is toegebracht te vergoeden. Aansprakelijkheid kan ontstaan uit overeenkomst (wanprestatie), uit de wet (onrechtmatige daad), of op basis van risico.
Aansprakelijkheidsbeperking
Ograniczenie odpowiedzialności
Klauzula umowna ograniczająca odpowiedzialność strony.
Aansprakelijkheidsgrondslag
Podstawa odpowiedzialności
Podstawa prawna, na której opiera się roszczenie odszkodowawcze.
Aansprakelijkheidsverzekering
Aanstellingskeuring
Badanie lekarskie przed zatrudnieniem
Badanie lekarskie przed podjęciem zatrudnienia.
Aanvaarding
Aanvang termijn
Początek biegu terminu
Moment, w którym ustawowy lub umowny termin zaczyna biec.
Aanvraag
Wniosek
Wniosek do organu administracyjnego o wydanie decyzji.
Aanvraag octrooi
Zgłoszenie patentowe
Wniosek o ochronę patentową wynalazku.
Aanvullend recht
Prawo dyspozytywne
Przepisy prawne obowiązujące, chyba że strony postanowią inaczej.
Aanwijzing
Wskazanie
Wiążące polecenie organu administracyjnego lub organu nadzoru.
Aanzegging
Aanzegverplichting
Aard- en nagelvast
Ab initio
Absolute bevoegdheid
Absolute competentie
Właściwość rzeczowa
Właściwość określonego rodzaju sądu do rozpoznania sprawy.
Absolute meerderheid
Absolute priority rule
Absoluut recht
Abstracte schadebegroting
Abstrakcyjne szacowanie szkody
Metoda obliczania szkody na podstawie obiektywnych kryteriów, niezależnie od rzeczywistych kosztów.
Acceptatie
Akceptacja
Przyjęcie oferty skutkujące zawarciem umowy.
Accountant
Biegły rewident
Ekspert finansowy przeprowadzający audyt sprawozdań finansowych i udzielający porad finansowych.
Accountantsverklaring
Achteraf bezien
Ocena z perspektywy czasu
Ocena sytuacji przy użyciu wiedzy dostępnej dopiero po fakcie.
Achtervolgingsschade
Szkoda pościgowa
Szkoda powstała podczas pościgu policyjnego lub innych służb ratunkowych.
Acquis communautaire
Cały dorobek prawny UE: ustawodawstwo, orzecznictwo i traktaty wiążące wszystkie państwa członkowskie.
Actieve openbaarmaking
Aktywne ujawnianie
Proaktywne ujawnianie informacji rządowych.
Actio pauliana
Activa
Activa en passiva
Aktywa i pasywa
Majątek (aktywa) i zobowiązania (pasywa) przedsiębiorstwa.
Actualiteitswaarde
Wartość bieżąca
Bieżąca wartość składnika majątkowego lub prawa w momencie oceny.
Ad hoc
Ad interim
Addendum
Ademanalyse
Analiza wydychanego powietrza
Test mierzący poziom alkoholu we krwi na podstawie wydychanego powietrza.
Adequate veroorzaking
Adekwatny związek przyczynowy
Doktryna przyczynowości przypisująca jedynie przewidywalne skutki.
Administratieplicht
Administratieve rechter
Adoptie
Adopcja
Prawne przyjęcie dziecka do rodziny jako własnego.
Advocaat
Adwokat
Prawnik uprawniony do reprezentowania klientów w postępowaniach sądowych.
Advocaat-generaal (EU)
Rzecznik generalny (UE)
Członek Trybunału Sprawiedliwości UE wydający niezależne opinie prawne.
Afbeeldingsrecht
Prawo do wizerunku
Prawo osoby do decydowania, czy i jak jej wizerunek jest publikowany.
Afdrachtbelasting
Podatek potrącany u źródła
Podatek potrącany przez osobę trzecią i odprowadzany do urzędu skarbowego.
Afdreiging
Affectieschade
Szkoda afektywna
Odszkodowanie niematerialne dla bliskich ofiary z poważnymi obrażeniami lub w przypadku śmierci.
Afgeleide schade
Afgifte
Wydanie
Przekazanie lub udostępnienie rzeczy lub dokumentu.
Afhankelijk recht
Afkoelingsperiode
Afkoelingsperiode (faillissement)
Okres ochronny (upadłość)
Okres, w którym osoby trzecie nie mogą wykonywać swoich praw do składników masy upadłości.
Afkoop huur
Wykup najmu
Umowa, w której najemca płaci odszkodowanie za wcześniejsze rozwiązanie umowy najmu.
Afkoop verzekering
Wykup ubezpieczenia
Wcześniejsze rozwiązanie polisy na życie w zamian za wartość wykupu.
Afkoopsom
Odprawa
Jednorazowa wypłata przy rozwiązaniu umowy lub stosunku pracy.
Afnameverplichting
Obowiązek odbioru
Umowne zobowiązanie do odbioru określonej ilości towarów lub usług.
Afschrijving
Amortyzacja
Systematyczne rozłożenie kosztu nabycia składnika aktywów na okres jego użytkowania.
Afspiegelingsbeginsel
Afstamming
Pochodzenie
Prawne ustalenie stosunku rodzinnoprawnego między rodzicem a dzieckiem.
Aftermarket
Rynek wtórny
Rynek części zamiennych, akcesoriów i usług po sprzedaży produktu głównego.
Aftrekpost
Odliczenie podatkowe
Kwota, którą można odliczyć od dochodu podlegającego opodatkowaniu.
Afvloeiingsregeling
Afwikkeling faillissement
Likwidacja upadłości
Proces podziału masy upadłości i zakończenia postępowania upadłościowego.
Agendarecht
Prawo do umieszczania spraw w porządku obrad
Prawo akcjonariuszy do umieszczania spraw w porządku obrad walnego zgromadzenia.
Agenderingsrecht
Agentuurovereenkomst
Akkoord
Układ
Porozumienie między dłużnikiem a wierzycielami o częściowej spłacie długów.
Akkoordprocedure
Postępowanie układowe
Postępowanie sądowe w sprawie zawarcia i zatwierdzenia układu.
Akte
Akte van levering
Algemeen verbindend voorschrift
Przepis powszechnie obowiązujący
Decyzja organu administracyjnego wiążąca dla wszystkich, np. rozporządzenie.
Algemene bekendheid
Powszechna znajomość
Fakty tak powszechnie znane, że nie wymagają dowodu w sądzie.
Algemene titel
Algemene vergadering
Algemene vergadering van aandeelhouders (AvA)
Walne zgromadzenie akcjonariuszy
Najwyższy organ spółki, na którym akcjonariusze podejmują decyzje.
Algemene voorwaarden
Algemene wet bestuursrecht
Algemene wet bestuursrecht (Awb)
Ogólna ustawa o prawie administracyjnym
Holenderska ustawa ramowa regulująca ogólne prawo administracyjne.
Algemene zorgvuldigheidsnorm
Ogólny obowiązek staranności
Standard wymagający starannego postępowania w obrocie społecznym.
Alimentatie
Alimentatiebeschikking
Postanowienie alimentacyjne
Orzeczenie sądowe ustalające wysokość i czas trwania alimentów.
Alimentatiefraude
Oszustwo alimentacyjne
Celowe podawanie fałszywych informacji w celu uniknięcia obowiązku alimentacyjnego.
Alimentatieplicht
Obowiązek alimentacyjny
Prawny obowiązek przyczyniania się do utrzymania byłego partnera lub dziecka.
All-in huurprijs
Czynsz all-inclusive
Czynsz obejmujący zarówno czynsz podstawowy, jak i opłaty za usługi.
All-risk verzekering
Ubezpieczenie all-risk
Ubezpieczenie pokrywające wszystkie szkody z wyjątkiem wyraźnie wyłączonych ryzyk.
Allocatie
Alokacja
Przydzielanie lub dystrybucja zasobów, praw lub zobowiązań.
Allocatiefunctie
Alternatieve causaliteit
Przyczynowość alternatywna
Sytuacja, gdy szkoda została wyrządzona przez jedną z kilku osób, ale nie wiadomo przez którą.
Alternatieve geschilbeslechting
Alternatywne rozwiązywanie sporów
Metody rozwiązywania sporów poza sądem, takie jak mediacja i arbitraż.
Alternatieve straf
Kara alternatywna
Kara zastępująca karę pozbawienia wolności, np. prace społeczne.
Ambtenarenrecht
Ambtshalve aanvulling
Uzupełnienie z urzędu
Uzupełnienie przez sędziego z własnej inicjatywy podstaw prawnych lub faktów.
Ambtsmisdrijf
Przestępstwo urzędnicze
Przestępstwo popełnione przez urzędnika przy wykonywaniu obowiązków służbowych.
Amicus curiae
Amputatie
Amputacja
Chirurgiczne usunięcie kończyny lub części ciała.
Anciënniteitsbeginsel
Animus
Annuleringsbeding
Annuleringskosten
Koszty anulowania
Koszty naliczane przy anulowaniu umowy lub rezerwacji.
Anti-speculatiebeding
Anticipatie-arrest
Orzeczenie antycypacyjne
Orzeczenie sądowe antycypujące przyszłe ustawodawstwo.
Appartementseigenaar
Appartementsrecht
Appeldagvaarding
Appellant
Appeltermijn
Termin apelacji
Ustawowy termin, w którym należy złożyć apelację.
Appelverbod
Zakaz apelacji
Przepis ustawowy wykluczający apelację od orzeczenia.
Arbeidsinspectie
Inspekcja pracy
Organ państwowy nadzorujący przestrzeganie prawa pracy.
Arbeidsmarkt
Rynek pracy
Całość podaży i popytu na pracę.
Arbeidsomstandighedenwet
Arbeidsongeschikt
Arbeidsongeschiktheidsschade
Szkoda z tytułu niezdolności do pracy
Szkoda finansowa wynikająca z niezdolności do pracy spowodowanej urazem lub chorobą.
Arbeidsongeval
Wypadek przy pracy
Wypadek mający miejsce podczas pracy lub w związku z pracą.
Arbeidsovereenkomst
een overeenkomst waarbij de werknemer zich verbindt om persoonlijk arbeid te verrichten voor de werkgever, onder diens gezag, in ruil voor loon. De drie kernelementen zijn: arbeid, loon en gezagsverhouding.
Arbeidstijd
Czas pracy
Czas, w którym pracownik wykonuje pracę.
Arbeidstijdenwet
Arbeidsvoorwaardengesprek
Negocjacje warunków zatrudnienia
Rozmowa między pracodawcą a pracownikiem o warunkach zatrudnienia.
Arbeidsvoorwaardenregeling
Arbiter
Arbitraal beding
Arbitraal vonnis
Arbitrage
Arbitrageclausule
Arbobeleid
Polityka BHP
Polityka pracodawcy ukierunkowana na bezpieczne i zdrowe warunki pracy.
Arbodienst
Służba medycyny pracy
Certyfikowana służba wspierająca pracodawców w zakresie warunków pracy i absencji chorobowej.
Arbowet
Ustawa o warunkach pracy
Ustawa regulująca warunki pracy i bezpieczeństwo w miejscu pracy.
Arrest
Arrest HvJ
Wyrok TSUE
Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Arrondissement
Artikel 7:941 BW
Artykuł 7:941 BW
Ustawowy obowiązek ubezpieczającego do zgłoszenia szkody.
Artikel 81 RO
Asbestose
Azbestoza
Choroba płuc spowodowana długotrwałym narażeniem na włókna azbestowe.
Asielrecht (EU)
Prawo azylowe UE
Prawo europejskie regulujące ochronę uchodźców i osób ubiegających się o azyl.
Assurantiebelasting
Podatek od ubezpieczeń
Podatek nakładany na składki ubezpieczeniowe.
Assurantietussenpersoon
Pośrednik ubezpieczeniowy
Pośrednik między ubezpieczającym a ubezpieczycielem przy zawieraniu umów ubezpieczenia.
Attributie
Atrybutacja kompetencji
Nadanie organowi administracyjnemu nowych kompetencji na mocy ustawy.
Auteurscontract
Umowa autorska
Umowa dotycząca przeniesienia lub licencjonowania praw autorskich.
Auteursrecht
Auteursrechtinbreuk
Naruszenie praw autorskich
Nieuprawnione korzystanie z utworu chronionego prawem autorskim.
Auteurswet
Ustawa o prawie autorskim
Ustawa regulująca prawo autorskie w Holandii.
Authentiek afschrift
Odpis uwierzytelniony
Uwierzytelniona kopia oficjalnego dokumentu.
Authentieke afschrift
Odpis autentyczny
Synonim odpisu uwierzytelnionego; oficjalnie poświadczona kopia.
Authentieke akte
Autodiefstal
Kradzież samochodu
Bezprawne zabieranie pojazdu mechanicznego.
Awb-termijn
Termin administracyjnoprawny
Ustawowe terminy w Awb dotyczące sprzeciwów, odwołań i podejmowania decyzji.
Heeft u juridisch advies nodig?
Plan een gratis adviesgesprek met een van onze specialisten